Contact

Neem contact op met Educatiehelden.

Adres
Koninklijk Van Gorcum
Postbus 43
9400 AA Assen
Nederland

Telefoon:(0592) - 379 555
E-mail: info@educatiehelden.nl
OF
×
< Terug naar nieuwsoverzicht

Goede feedback geven aan talentvolle leerlingen is geen sinecure

607 - 12 april 2017

Geschreven door: redactioneel

Een slimme peuter wordt door zijn moeder gecomplimenteerd voor zijn geweldige inzet. De peuter reageert hierop enigszins ontstemd: ‘Nee mama,  ik ben hier gewoon goed in!’ Het geven van de juiste feedback aan getalenteerde leerlingen is geen sinecure, zo blijkt. Wanneer  doe je het goed?

Volgens de Australische onderzoeker Carol Dweck (2006) leidt het geven van inspanningsfeedback (je hebt hard gewerkt) juist tot betere uitkomsten zoals een hogere intrinsieke motivatie voor leren dan feedback gericht op eigenschappen (intelligentie/talent). Deze laatste zou leiden tot extrinsieke motivatie (motivatie gericht op het verkrijgen van waardering vanuit je omgeving). Toch wordt deze inspanningsfeedback niet geaccepteerd door de peuter in het voorbeeld. Wat is er aan de hand?
Dweck toonde aan dat leerlingen die geloven dat intelligentie een statisch gegeven is, kwetsbaarder zijn ten aanzien van negatieve feedback. Zij hebben een zogenaamde ‘fixed mindset’ en zijn vanuit deze mindset meer geïnteresseerd in het slim lijken dan in het ontwikkelen van hun talent. Deze kinderen zullen bij falen sneller opgeven.

Leerlingen die geloven dat intelligentie geen vaststaand gegeven is en dus ontwikkeld kan worden, zijn minder kwetsbaar voor negatieve feedback. Zij hebben een zogenaamde ‘growth mindset’. Zij zullen bij falen minder snel opgeven en zich blijven inspannen. Onderpresterende hoogbegaafde leerlingen blijken relatief vaak een extrinsieke motivatie en een ‘fixed mindset’ te hebben vergeleken met hun hoogbegaafde presterende leeftijdsgenoten.

Schunk (1991) geeft daarbij aan dat de doelmatigheid van feedback over de eigen effectiviteit en intrinsieke motivatie voor leren afhangt van twee factoren:
-  de aard van het leerproces en
-  het moment dat de feedback verstrekt wordt (timing).
Zo vond hij dat snelle, talentvolle leerlingen vroeg in een leertraject vooral gebaat waren bij ability feedback (jij bent hier goed in!). Het geeft hun waardevolle informatie over hun talent en geeft gestalte aan eigen effectiviteit. Daarna, wanneer leerdoelen hoger worden, met inspanningsfeedback (jij hebt hard gewerkt!). Inspanningsfeedback zou zelfs demotiverend en verwarrend werken wanneer een leerling de taak al beheerst. Langzame leerlingen daarentegen zijn vroeg in een leertraject het meeste gebaat bij inspanningsfeedback (jij hebt hard gewerkt!) en daarna met ability feedback (jij bent hier goed in geworden!). Volgens Schunk dient feedback vooral geloofwaardig te zijn bij het ondersteunen van het leerproces. Complimenten voor inadequate prestaties zonder geleverde inspanning kunnen leiden tot een opgeblazen zelfbeeld en inherent een overgevoeligheid voor negatieve feedback (narcistische tendensen).

Dus feedback moet vooral passend zijn binnen het leerproces en geloofwaardig zijn. Uit de felle reactie van de peuter blijkt dat de moeder in het voorbeeld hierboven de plank misslaat.

Lees het hele artikel van Maureen Tielen in Educatieheld!

Maureen Tielen is psycholoog en hb-specialist en eigenaar van MindQuest

Meer over begaafdheid?  www.tijdschrift-talent.nl